Sibirya’daki Veba Araştırma Enstitüsü’nde gerçekleşen laboratuvar kazasının ardından 28 yaşındaki bir personelin hayatını kaybetmesi, bölgede akciğer vebası şüphesine yol açtı. Rus yetkililer Şelehov ve çevresinde sıkı sağlık kontrolleri ile karantina süreçlerini devreye sokarken, vaka uluslararası kamuoyunun da dikkatini çekti.
İrkutsk kenti yakınlarında yer alan Şelehov’daki araştırma merkezinde meydana gelen kazaya ilişkin detayları Rus devlet ajansı TASS duyurdu. Bulaşıcı hastalıklardan sorumlu kurum Rospotrebnadzor, laboratuvar ortamından tam olarak hangi patojenin yayıldığının saptanamadığını ve vefat eden kadın çalışana menşei bilinmeyen bir pnömoni teşhisi konduğunu aktardı.
Rospotrebnadzor yetkilileri, “İrkutsk bölgesi ile İrkutsk ve Şelehov şehirlerindeki sıhhi ve epidemiyolojik durum stabildir” açıklamasında bulundu. Kurum, hayatını kaybeden çalışanla bağlantılı olarak “özel önlemlerin” alındığını ve vakanın “etiolojisi (nedeni) bilinmeyen zatürre” olarak kayıtlara geçtiğini ekledi.
Bölgeye komşu Buryatistan Cumhuriyeti’nin lideri Aleksey Tsydenov ise duruma dair açıklamasında şu ifadeleri kaydetti:
28 yaşındaki kadın çalışanın “muhtemelen veba nedeniyle” öldüğünü ifade etmiş, ancak Buryatistan sınırları dahilinde herhangi bir veba salgını bulunmadığını vurgulamıştı.
Bölgedeki Tıbbi Takip ve Karantina Süreci
İrkutsk Valisi İgor Kobzev, Rusya Başhekimi ile gerçekleştirilen acil toplantı sonrasında kamuoyuna seslendi:
Kobzev, Telegram üzerinden yaptığı paylaşımda toplantının “bölge sakinlerinden birini etkileyen ve oldukça tehlikeli olduğundan şüphelenilen bir enfeksiyon vakası” ile ilgili olduğunu belirtti.
Tesisin yakınında faaliyet gösteren İrkutsk Alüminyum Fabrikası personeline koruyucu maske zorunluluğu getirirken, fabrika direktörü Artem Fominikh çelişkili haberlere karşı açıklamada bulundu:
“Tespit edilen tüm yakın temaslılar tıbbi gözetim altındadır. Şu an itibarıyla hiçbirinde hastalık belirtisi görülmemiştir ve laboratuvar test sonuçları negatiftir” dedi.
Gayriresmi yerel yayın organı Liudi Baikala (Baykal İnsanları), hastanede yaklaşık 200 kişinin gözetim altına alındığını ve kentteki en az bir doğum hastanesinde karantina kurallarının işletildiğini öne sürdü.
Bulaş Riski ve Uluslararası Takip
Rospotrebnadzor’un eski başkanı Gennadiy Onişçenko vakanın yayılma riskine ilişkin değerlendirmede bulundu:
Rospotrebnadzor’un eski başkanı Gennadiy Onişçenko cuma günü yaptığı değerlendirmede, İrkutsk bölgesindeki vakada enfeksiyonun “büyük ihtimalle veba olmadığını, doğrulansa dahi yayılma riski taşımadığını” savundu. Onişçenko, TASS haber ajansına yaptığı açıklamada havaların soğumasının bulaşmayı engelleyeceğini iddia etti.
Yersinia pestis bakterisinin yol açtığı akciğer vebası (pnömonik veba), solunum parçacıkları vasıtasıyla insandan insana doğrudan bulaşabiliyor. Gelişmeler uluslararası düzeyde de takip ediliyor.
“Durumu Bulaşıcı Hastalık Kontrol ve Önleme Merkezleri (CDC) ve diğer kurumlarımızla birlikte yakından takip ediyoruz. Birçok detay henüz resmi olarak teyit edilmedi. Rus yetkilileri doğru bilgileri hızlı ve şeffaf bir şekilde paylaşmaya teşvik ediyoruz” ifadelerini kullandı.
ABD CDC verileri pnömonik vebanın yüksek ateş, halsizlik, nefes darlığı ve kanlı balgamla seyreden ağır bir tablo yarattığını gösterirken; ABD Sağlık ve İnsani Hizmetler Bakanlığı CDC’nin izlemede olduğunu bildirdi. Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ) ise vebanın ölüm riskine karşın antibiyotik tedavisi ve enfeksiyon kontrolüyle iyileştirilebildiğini belirtiyor.
